Takie pytanie zadała mi córka koleżanki, gimnazjalistka (Paulina), wszak mój pierwszy zawód to historyk.
Takie pytanie zadała mi córka koleżanki, gimnazjalistka (Paulina), wszak mój pierwszy zawód to historyk. Nieoczekiwanie zastanowiłem się, odpisałem polskiej latorośli z Pomorza, Pani Paulinie, a Pani Paulina napisała tak :
Przełom XVII i XVIII w. to kryzys Rzeczypospolitej republikańskiej. Po śmierci króla Jana III Sobieskiego w 1697 roku szlachta polska i litewska wybrała na tron Rzeczypospolitej dynastię Wettynów z księstwa saskiego (jeden z elektorów Rzeszy Niemieckiej). . W tym czasie carem Rosji został Piotr I , który zreformował administrację i wojsko rosyjskie. Król szwedzki Karol XII , pragnął zapanować nad wybrzeżami całego Morza Bałtyckiego. Na przeszkodzie stanęła Rosja i popierany przez Rosję August II Mocny Wettin, wybrany na króla Polski i Wielkiego Księcia Litewskiego. Doszło do wojny, zwanej Wielką Wojną Północną. Siły zbrojne Rzeczpospolitej były w rozkładzie i bałaganie. W związku z tym szlachta polska związała dwie konfederacje (konfederacja szlachecka oznacza likwidację w podejmowaniu decyzji liberum veto sejmowego) – konfederacja sandomierska i warszawska.. Magnaci polscy i litewscy podzielili się w nastrojach prorosyjskich i pro szwedzkich. Konfederacje szlachty polskiej nie odegrały większego znaczenia w działaniach zbrojnych. Monarcha szwedzki odnosił sukces za sukcesem do roku 1709. Bitwa decydująca nastąpiła w Połtawie, koło miejscowości o tej nazwie na Ukrainie, wchodzącej w skład słabej Rzeczypospolitej. Wojska moskiewskie pokonały wojska szwedzkie. Król szwedzki ewakuował się do sojuszniczej ze Szwecją Turcji.
Skutkiem tej wojny, w której brało udział wiele państw, ale Rzeczpospolita Polsko-Litewska była oficjalnie neutralna ( niezaangażowana), była dominacja Rosji w Europie Środkowo-Wschodniej. Co sformalizowano traktatami w Nystadt (1721 r.)i podczas Sejmów Rzeczypospolitej z najbardziej znanym tak zwanym, Sejmem Niemych. Nazwa tego Sejmu z 1717 roku pochodzi stąd, że posłowie polscy , litewscy i ruscy (nie mylić z rosyjskimi) głosowali pod strachem wojsk rosyjskich otaczających pole sejmowe. Wkrótce potem Rosja została gwarantem niepodległości Rzeczpospolitej, pod warunkiem redukcji wojsk polskich o połowę. Temu wszystkiemu próbował się przeciwstawić Stanisław Leszczyński wybrany przez większość szlachty polskiej na króla Polski, ale nie miał wystarczającego wsparcia od szlachty i swojego sojusznika – króla Francji Ludwika XV.
Paulina Kuryło, Jakub S. Pomorski.
- Zaloguj się aby dodawać komentarze
- 1700 widoków